Archief Ploos van Amstel

VIIa2. Henrick Ploos (van Amstel) (1618-1639)

Laurens Nyendael’s lijkdicht naar aanleiding van het verscheiden van de Hoogedelen Jonkman Heer Hendrik Ploos van Amstel …. Een poeem.

Gedateerd : 1639
Het Utrechts Archief Archieftoegang 1010

Inventaris Huis Hardenbroek

Herkomst  Huisarchief Kasteel Hardenbroek arch.nr. pamfletten nr.67

LAURENS     NYENDAEL's

KLACHTEN,

naar aanleiding van het verscheiden

van den Hoogedelen Jonkman

Heer HENDRIK PLOOS

van AMSTEL,

de niet ontaarde zoon van een zeer groot man, in de bloei

van zijn leven en zijn staat,tijdens een reis door Frankrijk

aan het mensdom en zijn treurend vaderland ontrukt.

 

te UTRECHT,

uit de werkplaats van Aegidius,

typograaf der Romeinse Acadernie, in 't jaar 1639

(bijgeschreven)Aan den boven alle lof verheven heer Caspar van Baerle MD professor in de wijsbegeerte en schone letteren en opperste Phoenix der dichters en .... ,

ю

Aan den Hoogedelen Heer

ADRIAAN   PLOOS

van Amstel,

Ridder heer van Tienhoven,Oudegeyn,

Geyn, Jutphaas, Lievendael enz.

Mijnheer,

te midden van de banale sfeer die het openbare leven nu eenmaal onvermijdelijk kenmerkt heeft mijn grote genegenheid en de uit deze genegenheid voortvloeiende evenredige smart mij enige alledaagse verzen ontlokt die stellig onwaardig zijn om gelezen te worden bij het overlijden van een zo aanzienlijk jonkman,maar het zij U een troost dat zij(dan ook)geschreven zijn door een onwaardige. Ik ken, ja ik ken zeer goed die edele en geletterde (iets zeldzaams bij de adel en bij zo jeugdige leeftijd) ziel, die door Daniel Heynsius, zo lang reeds cymbaal der wereld, zò was gevormd dat hij die tot de hoogste loopbaan was geboren reeds toen de hoogste positie had kunnen bekleden. Om zulk een man niet te treuren leek mij snood, om zulk een man wel te treuren al te afschuwelijk.

Toch heeft de herinnering aan de edele en voortreffelijke jonkman (helaas hij is niet meer) mij ertoe gebracht om dit poeem, weinig als het waard is, niet op speelse, zoals dichters anders plegen te doen, maar op droeve toon te zingen en tezamen met mijn ongelukstranen allerongelukkigste verzen af te scheiden. Moge de beste, hoogste God maken dat Gy, grote Heer, lang voor Uw vaderland en Uw vrienden moogt leven en dat hij, die navolger Uwer deugden, die reeds opgehouden heeft te leven, de deugden die eens de zijne waren volgens erfrecht aan zijn broeders vermake. Dit wenst de geringste onder Uw beschermelingen,

                                                                           L. van Nyendael.

 

 

Domkerk te Utrecht: de zuidelijke zijbeuk van het resterende schip met de kapel van Van Veen, ingericht als grafkapel van de familie Ploos van Amstel.  Hier is Hendrik Ploos van Amstel begraven in 1639.

Overluid Dom groot 21 januari 1639, den Wel Ed. Jonckheer Henrick Ploos van Amstel in zijn leven drossaert  van zijne Hoocheyts Heerlijkheden Suylesteyn ende Leersum, canonick St. Marie te Utrecht, gestorven te Parijs (Register van Overluidingen)

Henrick ging in september 1638 samen met Graaf Henrick van Nassau-Siegen en zijn gevolg mee naar Parijs om op verzoek van Frederik Hendrik koning Lodewijk XIII te feliciteren vanwege de geboorte van de ‘Dauphin’, de troonopvolger en latere Lodewijk XIV. De reis ging via Middelburg en Dieppe naar Parijs. De reis werd hem echter noodlottig.  Henrick zou in Parijs overlijden.

‘[…] Almogende God heeft het naer zijne Goddelicke providentie anders gewilt, tegens wiens wille wij nyet en vermogen noch en behoren te willen, den welcken bidde mijne afflictie ende droeffheijt meer ende meer te willen vermynderen ende subleveren. Sende hyer bij eenige versus de memorie van den selven geconsacreert, ben van meninge, als noch andere, die verwachte, becomen sal hebben, die bij een te laten drucken met de casus morbi ende de geadhileerde curen die mij bij twee de voornaemste medecius van Paris onderteyckent, overgesonden is.’

Bedankbrief (20 februari 1639) van Adriaen Ploos van Amstel aan Caspar Barlaeus voor zijn condoleancebrief vanwege het overlijden van zoon Henrick (1639)

Anne van Oostenrijk, Dauphin  Lodewijk XIV, Lodewijk XIII, kardinaaal Richelieu 1638

Lodewijk XIV ( ca 1640)